ဘေလာ့ဂ္ေတြကုိ ဖတ္လာတာ ေတာ္ေတာ္မ်ားေနၿပီ။ ဘေလာ့ဂ္ေတြကလည္း ေပါင္းစုံပဲ။ အဲ့ဒီလုိ အဲ့ဒီလုိ ဖတ္ခဲ့တဲ့ ဘေလာ့ဂ္ေတြထဲမွာ အရွက္မရွိဆုံးဘေလာ့ဂ္ေတြက အမ်ဳိးသမီး ဘေလာ့ဂ္ေတြပဲ။ ေမာင္ဘေျပာသလုိ ေျပာရရင္ ေသာက္ရူးမ ဘေလာဂ့္ေတြေပါ့။ ကုိယ့္ဟာကုိ ေရးခ်င္တာေရးတာ မဖတ္ခ်င္ရင္လာမဖတ္နဲ႔ေပါ့။ ဘာေတြလာေျပာေနတာလဲလုိ႔ ေျပာစရာရွိတယ္။ ကုိယ့္ဟာကုိ ေရးခ်င္ရင္ စာအုပ္ထဲခ်ေရးေပါ့။ ၿပီးရင္ တစ္ေယာက္ထဲဖတ္္။ မေနႏုိင္လုိ႔ တျခားလူေတြကုိေပးဖတ္ခ်င္ရင္လည္းဖတ္ေပါ့။
အခုေတာ့ အမ်ားျပည္သူဖတ္္လုိ႔ရတဲ့ ဘေလာ့ဂ္ဆုိတဲ့ အရာေတြဖန္္တီးၿပီး ဟုိတေန႔က ဘာသြားစားတယ္။ ဟုိတေန႕ကေတာ့ ဘာ၀ယ္ခဲ့တယ္။ စသျဖင့္ စသျဖင့္ေပါ့။ အေရးထဲ ပုိစ့္တုိင္းကုိ ကုိယ့္ကုိကုိယ္ သိပ္လွတယ္ထင္ၿပီး ဓတ္ပုံေတြတင္တဲ့ ေသာက္ရွက္မရွိ အရူးမေတြကရွိေသးတယ္္။
ကုိယ္္က အမ်ားျပည္သူဖတ္လုိ႔ရတဲ့ ေနရာမွာ ခ်ျပတဲ့အခါ အမ်ားျပည္သူဆုိတာကုိ ေလးစားရမယ္။ အမ်ားျပည္သူအတြက္ ဗဟုသုတ အေတြး ဒါေတြကုိေပးႏုိင္ရမယ္။ ဒါမွလည္း ကုိယ့္ဘေလာ့ဂ္ကုိ လာဖတ္တဲ့ သူေတြအတြက္ သူတုိ႔ ကုန္ခဲ့တဲ့အရာေတြ ပုိၿပီး တန္ဖုိးရွိမယ္။
ဒီလုိမွ မဟုတ္ေရးခ်င္ရင္ေလွ်ာက္ေရးၿပီး ေသာက္ရွက္မရွိ ေသာက္္ၾကြားပုံေတြတင္္တာ ဘေလာ့ဂ္ခ်င္တာထက္ ဘေလာဂ့္ဂါ ျဖစ္ခ်င္တာက ပုိထင္္ရွားေနတယ္။ ကုိယ္္က အေပ်ာ္တမ္းေရးေနတဲ့ ဘေလာ့ဂ္တစ္ခုပဲ။ ေန႔တုိင္း တင္စရာမလုိဘူး။ အကယ္၍ ကုိယ္တင္တဲ့ ပုိစ့္တုိင္္းက အေရအတြက္ နဲရင္ နဲပါေစ။ တန္ဖုိးေတာ့ ရွိဖုိ႔လုိတာေပါ့။
အခုေတာ့ ဘေလာ့ဂ္္ေတြကုိ ဖတ္လုိက္တုိင္း အထူးသျဖင့္္ အမ်ဳိးသမီးဘေလာ့ဂ္ေတြေပါ့။ ေသာက္ရွက္မရွိ ဘေလာ့ဂ္ေပၚလာၿပီး ၾကြားေနၾကတယ္။
အဲ့ဒီလုိ ၾကြားဖုိ႔အတြက္ ဆုိရွယ္နက္၀က္ေတြ ရွိတာပဲ။ စာဖတ္ခ်င္လုိ႔ ဆုိၿပီး ဘေလာ့ဂ္လင့္ေလး ႏွိပ္လုိက္ပါတယ္္။ ေသာက္ၾကြားပုံေတြပဲ ျမင္ရေတာ့ စိတ္ပ်တ္တယ္္။ ဟုိးအရင္တုန္းက ဘေလာ့ဂ္ဂါေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားဟာ စာဖတ္ၿပီးတဲ့ေနာက္ အန္ထြက္လာတဲ့ အေတြးေတြ စာေရးခ်င္စိတ္္ေတြကုိ ဘေလာ့ဂ္ဆုိတဲ့အရာကုိ ဖန္တီးခဲ့ၾကတာ။ အခုဘေလာ့ဂ္ဂါေတြကေတာ့ သူမ်ား ဘေလာ့ဂ္ဂါျဖစ္တုိင္း လုိက္္ျဖစ္ခ်င္တဲ့ သူေတြမ်ားလာတယ္။ ကုိေရးခ်င္တာေရးတာပဲ ဘယ္သူ႔ကုိ ဂရုစုိက္္ရမလဲ ဆုိတဲ့ လူေတြ ေအာက္က စာကုိ ဖတ္္ၾကည့္။
စာဖတ္သူေတြ လက္ခံလာေအာင္ ေရးတာမဟုတ္ဘူး ကိုယ့္အျမင္ကိုယ္ ေရးတယ္ ဆိုေပမဲ့ စာေရးရာမွာ အမ်ဳိးမ်ဳိးရွိတယ္။
(၁) ကိုယ္တေယာက္ထဲအတြက္ ကိုယ္ေရးျခင္း (public ကို ျပရန္မလို)
(၂) တျခား တစံုတေယာက္အတြက္ ေရးျခင္း (စာပို႔ျခင္း၊ ေမးလ္ပို႔ျခင္း)
(၃) အမ်ားသူငါ ဖတ္႐ႈဖို႔ေရးျခင္း (စာ နယ္ ဇင္း ႏွင့္ ၀က္ဘ္ဆိုက္မ်ား, ဖိုရမ္မ်ားတြင္ ေရးျခင္း)
“ပရိသတ္ဖတ္ရေအာင္ တင္ေပးေနတာပါလို႔ အိေညာင့္အိေညာင့္ ေျပာတတ္တာေတြကို …”
မဟုတ္ရင္ အမ်ားဖတ္ဖို႔ တင္ရန္မလိုဘူး။ ကိုယ့္အေတြးအျမင္ကို တင္ျပထားတယ္ ကိုယ္ဖန္တီးထားတာကို အမ်ားေရွ႕ခ်ျပတယ္ ဆိုကတည္းက အမ်ားဖတ္ဖို႔ပဲ။ ဘယ္လိုပဲ မဟုတ္ပါဘူးဆိုဆို အမ်ားဖတ္ဖို႔ ရည္ရြယ္တယ္ဆိုတာ ရွင္းတယ္။
ဒီေတာ့ အဲဒီလို အမ်ားသူငါ ဖတ္႐ႈဖို႔ ေရးမယ္ဆိုရင္ အခ်က္ (၅) ခ်က္နဲ႔ ျပည့္စံုရမယ္။ (က) ေခတ္ရဲ႕ အေျခအေန (situation)
(ခ) စာေရးသူရဲ႕ ရည္ရြယ္ခ်က္ (၀ါ) ေစတနာ (intention)
(ဂ) အေၾကာင္းအရာ (matter)
(ဃ) ခ်ဥ္းကပ္နည္း (၀ါ) ေဇာင္းေပးျခင္း (approach)
(င) အေၾကာင္းအက်ဳိး (၀ါ) ေရွ႕ေနာက္ ဆီေလ်ာ္ ညီညြတ္ျခင္း (consistency)
စာဖတ္သူကလဲ အဲဒီ ၅ ခ်က္ကို ရွာေဖြဖတ္႐ႈရမယ္။ အဲဒီ ၅ ခ်က္ကလဲ ေပၚေပၚထင္ထင္ ရွိမေနရဘူး။ ေပၚေပၚထင္ထင္ရွိေနရင္လဲ ေဒါသသင့္တယ္။
( ဦးေရႊေအာင္)
အခုေတာ့ အမ်ားျပည္သူဖတ္္လုိ႔ရတဲ့ ဘေလာ့ဂ္ဆုိတဲ့ အရာေတြဖန္္တီးၿပီး ဟုိတေန႔က ဘာသြားစားတယ္။ ဟုိတေန႕ကေတာ့ ဘာ၀ယ္ခဲ့တယ္။ စသျဖင့္ စသျဖင့္ေပါ့။ အေရးထဲ ပုိစ့္တုိင္းကုိ ကုိယ့္ကုိကုိယ္ သိပ္လွတယ္ထင္ၿပီး ဓတ္ပုံေတြတင္တဲ့ ေသာက္ရွက္မရွိ အရူးမေတြကရွိေသးတယ္္။
ကုိယ္္က အမ်ားျပည္သူဖတ္လုိ႔ရတဲ့ ေနရာမွာ ခ်ျပတဲ့အခါ အမ်ားျပည္သူဆုိတာကုိ ေလးစားရမယ္။ အမ်ားျပည္သူအတြက္ ဗဟုသုတ အေတြး ဒါေတြကုိေပးႏုိင္ရမယ္။ ဒါမွလည္း ကုိယ့္ဘေလာ့ဂ္ကုိ လာဖတ္တဲ့ သူေတြအတြက္ သူတုိ႔ ကုန္ခဲ့တဲ့အရာေတြ ပုိၿပီး တန္ဖုိးရွိမယ္။
ဒီလုိမွ မဟုတ္ေရးခ်င္ရင္ေလွ်ာက္ေရးၿပီး ေသာက္ရွက္မရွိ ေသာက္္ၾကြားပုံေတြတင္္တာ ဘေလာ့ဂ္ခ်င္တာထက္ ဘေလာဂ့္ဂါ ျဖစ္ခ်င္တာက ပုိထင္္ရွားေနတယ္။ ကုိယ္္က အေပ်ာ္တမ္းေရးေနတဲ့ ဘေလာ့ဂ္တစ္ခုပဲ။ ေန႔တုိင္း တင္စရာမလုိဘူး။ အကယ္၍ ကုိယ္တင္တဲ့ ပုိစ့္တုိင္္းက အေရအတြက္ နဲရင္ နဲပါေစ။ တန္ဖုိးေတာ့ ရွိဖုိ႔လုိတာေပါ့။
အခုေတာ့ ဘေလာ့ဂ္္ေတြကုိ ဖတ္လုိက္တုိင္း အထူးသျဖင့္္ အမ်ဳိးသမီးဘေလာ့ဂ္ေတြေပါ့။ ေသာက္ရွက္မရွိ ဘေလာ့ဂ္ေပၚလာၿပီး ၾကြားေနၾကတယ္။
အဲ့ဒီလုိ ၾကြားဖုိ႔အတြက္ ဆုိရွယ္နက္၀က္ေတြ ရွိတာပဲ။ စာဖတ္ခ်င္လုိ႔ ဆုိၿပီး ဘေလာ့ဂ္လင့္ေလး ႏွိပ္လုိက္ပါတယ္္။ ေသာက္ၾကြားပုံေတြပဲ ျမင္ရေတာ့ စိတ္ပ်တ္တယ္္။ ဟုိးအရင္တုန္းက ဘေလာ့ဂ္ဂါေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားဟာ စာဖတ္ၿပီးတဲ့ေနာက္ အန္ထြက္လာတဲ့ အေတြးေတြ စာေရးခ်င္စိတ္္ေတြကုိ ဘေလာ့ဂ္ဆုိတဲ့အရာကုိ ဖန္တီးခဲ့ၾကတာ။ အခုဘေလာ့ဂ္ဂါေတြကေတာ့ သူမ်ား ဘေလာ့ဂ္ဂါျဖစ္တုိင္း လုိက္္ျဖစ္ခ်င္တဲ့ သူေတြမ်ားလာတယ္။ ကုိေရးခ်င္တာေရးတာပဲ ဘယ္သူ႔ကုိ ဂရုစုိက္္ရမလဲ ဆုိတဲ့ လူေတြ ေအာက္က စာကုိ ဖတ္္ၾကည့္။
စာဖတ္သူေတြ လက္ခံလာေအာင္ ေရးတာမဟုတ္ဘူး ကိုယ့္အျမင္ကိုယ္ ေရးတယ္ ဆိုေပမဲ့ စာေရးရာမွာ အမ်ဳိးမ်ဳိးရွိတယ္။
(၁) ကိုယ္တေယာက္ထဲအတြက္ ကိုယ္ေရးျခင္း (public ကို ျပရန္မလို)
(၂) တျခား တစံုတေယာက္အတြက္ ေရးျခင္း (စာပို႔ျခင္း၊ ေမးလ္ပို႔ျခင္း)
(၃) အမ်ားသူငါ ဖတ္႐ႈဖို႔ေရးျခင္း (စာ နယ္ ဇင္း ႏွင့္ ၀က္ဘ္ဆိုက္မ်ား, ဖိုရမ္မ်ားတြင္ ေရးျခင္း)
“ပရိသတ္ဖတ္ရေအာင္ တင္ေပးေနတာပါလို႔ အိေညာင့္အိေညာင့္ ေျပာတတ္တာေတြကို …”
မဟုတ္ရင္ အမ်ားဖတ္ဖို႔ တင္ရန္မလိုဘူး။ ကိုယ့္အေတြးအျမင္ကို တင္ျပထားတယ္ ကိုယ္ဖန္တီးထားတာကို အမ်ားေရွ႕ခ်ျပတယ္ ဆိုကတည္းက အမ်ားဖတ္ဖို႔ပဲ။ ဘယ္လိုပဲ မဟုတ္ပါဘူးဆိုဆို အမ်ားဖတ္ဖို႔ ရည္ရြယ္တယ္ဆိုတာ ရွင္းတယ္။
ဒီေတာ့ အဲဒီလို အမ်ားသူငါ ဖတ္႐ႈဖို႔ ေရးမယ္ဆိုရင္ အခ်က္ (၅) ခ်က္နဲ႔ ျပည့္စံုရမယ္။ (က) ေခတ္ရဲ႕ အေျခအေန (situation)
(ခ) စာေရးသူရဲ႕ ရည္ရြယ္ခ်က္ (၀ါ) ေစတနာ (intention)
(ဂ) အေၾကာင္းအရာ (matter)
(ဃ) ခ်ဥ္းကပ္နည္း (၀ါ) ေဇာင္းေပးျခင္း (approach)
(င) အေၾကာင္းအက်ဳိး (၀ါ) ေရွ႕ေနာက္ ဆီေလ်ာ္ ညီညြတ္ျခင္း (consistency)
စာဖတ္သူကလဲ အဲဒီ ၅ ခ်က္ကို ရွာေဖြဖတ္႐ႈရမယ္။ အဲဒီ ၅ ခ်က္ကလဲ ေပၚေပၚထင္ထင္ ရွိမေနရဘူး။ ေပၚေပၚထင္ထင္ရွိေနရင္လဲ ေဒါသသင့္တယ္။
( ဦးေရႊေအာင္)
